NieuwsBlog

De prijs van porno

‘Het vult nooit’. Porno wordt nog steeds hooggehouden als een liberale verworvenheid uit de jaren zestig. Maar we moeten eerlijk onder ogen zien wat porno precies doet, met ons brein, onze seks en onze relaties. Vooral in relaties is porno funest voor een gezonde intieme relatie. Toch is dit een veel voorkomend probleem. Niet zelden leidt het tot echtscheiding, maar vrijwel altijd tot diepe relatieproblemen. Ook bij alleenstaanden leidt het tot problemen, als isolatie en eenzaamheid.

Als jij hieronder lijdt: weet dat velen voor jou, dit probleem hebben gehad en hebben overwonnen met mij als hun psycholoog en levenscoach. Kom in actie, zoek hulp! Denk je dat het wel meevalt? Kijk dan eens naar wat het doet met jou en/of je omgeving. Ben je gestrest, vermoeid, vecht je met minderwaardigheid en gevoelens van leegte en veroordeling? Heb je weinig tot geen fijne vriendschapsrelaties? Leef je geïsoleerd? Of als je getrouwd bent: klaagt je vrouw erover weinig contact met je te hebben? Is communiceren moeilijk? Onderzoek eens eerlijk je leven en neem onder de loep wat deze porno met jou en je geliefden doet. En zet dan die stap terug naar je gezonde zelf.

Porno is van alle tijden

Porno is zo oud als de weg naar Rome. Letterlijk. Wie wel eens in de huisjes van Pompeï is geweest, vlak bij de weg naar Rome, ontkomt niet aan de piemels die op de muren zijn gekalkt. De plaatjes van Pompeï zijn onvergelijkbaar met de porno die we in deze tijd van breedbandinternet via ons scherm tot ons kunnen nemen. Een flink deel van de seksueel ontluikende jongetjes en meisjes ziet eerder een penetratie op internet dan de naakte huid van een leeftijdgenoot.

Wat ook nauwelijks wordt besproken is de prijs van porno. Porno heeft wel degelijk effect, blijkt uit allerlei onderzoek. Het leidt bij veel mensen, vooral mannen, tot een obsessieve omgang met seks en het eigen lichaam. Het geeft een eenzijdige seksuele voorlichting aan jongens én meisjes die leren om vrouwen én mannen te zien als object en seks vooral als consumptief genotmiddel. En het heeft een negatief effect op seksuele tevredenheid en op relaties.

Porno verleidt, anders was het geen porno. Tot porno besluiten we niet nuchter en overwogen, zoals we kiezen voor een documentaire over Zwitserse treinen. Porno trekt, op soms onweerstaanbare wijze. En dat is een eerste eigenschap van porno, die pas sinds een jaar of tien serieus wordt onderzocht: een deel van de pornokijkers, bijna allemaal man, maar soms ook vrouw, kan er niet van afblijven. Een aantal daarvan is werkelijk verslaafd. Let wel, dit zijn vaak helemaal geen zieke types, maar gewone, sociale Hollandse jongens. Zoals Wim. Hij begon als jonge tiener al met blootblaadjes, toen er nog geen internet was. ‘Ik zag er eentje liggen bij een volleyballeraar. Toen merkte ik dat het wat met me deed, dat het me wat bood. Maar na een tijdje kon ik niet meer stoppen. Het begon met een natuurlijk verlangen, maar dat raakte volledig uit balans.’

Een voorbeeld van pornoverslaving

Wim zit in een café aan een dorpsplein, ergens in het land. Hij is een hartelijke vent, met een lieve vrouw en een paar geweldige kinderen. Maar van binnen voelt hij zich zwak. ‘In deze tijd van internet kan porno je helemaal gevangen houden. Mij wel in elk geval. Maar niemand wist ervan. Het werd een echte seksverslaving en daardoor maakte ik ook de stap naar prostituees.’ Wim raakte ook aan het gokken. ‘Het opvallende was dat daar goede hulp voor was. Toen ik in de twintig was, ging ik naar een kliniek en na een aantal jaar was ik er echt af. Maar alleen van het gokken. De hulpverleners zagen mijn seksverslaving niet zo als probleem. Ik deed er toch niemand kwaad mee?’ De openlijke erkenning in de hulpverlening dat seks een obsessie kan zijn is pas de laatste jaren echt doorgebroken. ‘Ik merkte dat het wat met me deed, dat het me wat bood. Maar na een tijdje kon ik niet meer stoppen’

Toen Wim trouwde, vertelde hij zijn vrouw alles. ‘Maar ik bleef porno kijken en heb uiteindelijk weer de stap naar een prostituee gemaakt. Voor mij was dat echt een vlucht. Ik wilde het helemaal niet, maar ik kon niet zonder. Ik zocht vaak hulp bij mensen, maar die vonden het moeilijk om me er ook echt op te bevragen. Dus ik bleef er alleen mee worstelen. Ik was altijd moe, en raakte drie keer burn-out.’ Veel mensen kijken een beetje meewarig naar Wim. Verslavingsgevoelig type blijkbaar. Als het niet porno was geweest dan was het misschien wel de marathon. Toch valt het mij in mijn eigen omgeving op hoeveel mensen meer naar porno kijken of hebben gekeken dan ze eigenlijk willen. Voor een deel daarvan is porno een serieuze obsessie.

Wim heeft uiteindelijk de stap gezet en mij in alle openheid alles verteld en we zijn samen aan de slag gegaan met hoe en waar het is ontstaan. Van daaruit hebben we stap voor stap de porno afgebouwd naar een gezonde vorm. De oplossing was voor Wim het terugkrijgen van controle over zijn gedrag en gedachten. Inzichten in de gevolgen die het had op zijn leven. Samen hebben we door gesprekken zijn gevoel van eigenwaarde, het leren van een sterker zelfbeeld en het leren omgaan met negatieve emoties de porno die plek weten te geven zodat het gezond is voor hemzelf en zijn omgeving. Hij kan nu weer gezond zorgen en kiezen voor ander gedrag en weet hoe weer positieve aandacht te geven aan zijn omgeving. Hij leeft nu in een mooie pure intieme relatie met zichzelf en zijn partner.

Porno en ons brein

Volgens breinexperts zijn onze hersenen van nature gericht op het najagen van seksuele prikkels. Daarbij is niet de bevrediging op zich leidend, maar het verlangen. Volgens de breinexperts draait het hier allemaal om het beloningscentrum, dat dopamine vrijmaakt wanneer natuurlijke behoeften worden geprikkeld zoals de behoefte aan voedsel, liefde of avontuur. Waar endorfine zorgt voor het genot, het tevreden gevoel, zorgt dopamine voor het verlangen, de lust. Bij gelijkblijvende stimulans komt steeds minder dopamine vrij. Bij een nieuwigheid neemt de hoeveelheid echter weer toe. En dit is wat porno verslavend maakt, aldus de breinologen, meer dan bijvoorbeeld sporten. Internetporno biedt de kans op oneindige vernieuwing. Het is een niet-natuurlijke manier om de prikkel hoog te houden.

Het effect van porno

Daarbij komen nog allerlei andere emoties die effect hebben op het beloningssysteem. Schaamte, afschuw, schuldgevoel, dat zijn emoties die in het brein dicht bij de seksuele opwinding liggen en die elkaar dus kunnen versterken. Bij elkaar verklaart dit waarom porno, meer dan andere prikkels, in staat is om ons brein te ‘hacken’.

‘Je wilt altijd meer’, zegt Wim. ‘Als je erotische verlangens los staan van intimiteit en een relatie wordt het puur seks. Seks heeft nooit genoeg aan zichzelf, het wil altijd meer. Maar die leegte wordt nooit gevuld. Je behoefte wordt alleen maar groter. Het is niet vreemd dat er zulke extreme porno bestaat. Het vult nooit.’ Uiteindelijk was volledig stoppen ook voor Wim de enige uitweg, ook al was dat een lange strijd.

‘Een deel van de vele mensen die bij me op bezoek komen, lijkt echt op verslaafden. Ze móeten scoren, anders worden ze gek. Maar de meesten zijn niet zo. Ze kijken helemaal niet zoveel porno, maar lopen er toch in vast. Sommigen hebben gewetensbezwaren of merken een negatief effect op hun seksleven. Sommige mensen ervaren het porno kijken van hun partner als overspel. Kortom, mensen voelen zich niet meer de baas over hun eigen seksleven. Dat controleverlies, daar gaat het bij mij om.’ Een essentiële factor is daarbij het liegen of verzwijgen. ‘In mijn ervaring richt het liegen en het zelfbedrog, meer dan de seks zelf, de grootste schade aan in de persoon zelf en in de relaties om hem heen.’

Porno heeft ook effect op mensen die er niet verslaafd aan raken. Maar terwijl verslavingsexperts al wel een aantal jaren over porno praten, is het debat over de effecten op de gewone kijker nog maar net op gang gekomen. Wat is het effect van porno op de seksuele beelden en verwachtingen die mensen hebben, en dan vooral jongeren? ‘Je komt terecht in een virtuele realiteit, een wereld van montages en trucs waar je eigen seks bleek bij afsteekt’. Zo heeft porno uiteindelijk ook effect op onze relaties. Dat is meteen een gevoelig punt in onze liberale cultuur. Seks beoordelen we tegenwoordig vooral vanuit het oogpunt van individueel genot, en niet allereerst vanuit het oogpunt van liefde. Ook pornocritici vinden het vooral bezwaarlijk dat porno meisjes ondergeschikt maakt in bed, maar wat dat betekent voor de bestendigheid van relaties wordt nauwelijks besproken.

Durf de stap te zetten in vrijheid zonder porno

Vaak is het in mijn praktijk pas de eerste keer dat mensen praten over hun moeite met porno. In mijn 30 jaar als psycholoog in Drachten heb ik ervaren dat porno voor veel mensen een groot probleem is. Het is schadelijk voor de relatie met jezelf en anderen, maar ook werk en andere activiteiten leiden hieronder. Kortom alles wordt beïnvloed door porno. Het is niet makkelijk om hiermee te stoppen maar het kan! Ik heb al veel mensen kunnen helpen met stoppen van porno in de meeste brede zin. Het heeft hun allemaal meer levensgeluk opgeleverd en het heeft de intimiteit weer teruggebracht tot de pure vorm zoals die hoort te zijn in relatie met jezelf en anderen. Maar ook dat je weer baas bent over je eigen gedrag en ervaart wat het is om gezonde seks te hebben. Ben jij iemand die zich bezighoudt met porno, wacht niet langer en maak een afspraak. Je kunt bij mij elk verhaal kwijt en weet, wat je ook vertelt, het is goed om te vertellen, het is veilig en het zal je gigantisch opluchten om vrij te komen van de pornogevangenis.

    AANVRAAG KENNISMAKINGSGESPREK LEVENSCOACHING

    Graag alle gevraagde velden invullen.

    Na het invullen van het formulier ontvang je een uitnodiging voor het kennismakingsgesprek met indien mogelijk de voorgestelde datum. Mocht deze niet passend zijn bied ik je een alternatief aan met een nieuwe datum en tijdsvoorstel. Nadat je akkoord hebt gegeven ontvang je een afspraakbevestiging.