NieuwsBlog

Puberherkenning

Hoe kun je pubers herkennen? Ze hebben in elk geval geen sticker op hun voorhoofd met de tekst “Ik ben een puber en wie ben jij in vredesnaam?” Puberherkenning gaat zo: Het hangt op de bank en doet vrij weinig. Rara, over wie gaat het? Heb je een puber in huis, dan weet je het antwoord zeker. Want hoe verschillend elk kind ook is, pubers doen in de basis allemaal hetzelfde. En daar word je als ouder soms gek van. Al staat er gelukkig ook veel leuks tegenover! Tenminste meestal wel. Belangrijk is dat je daar geen verwachtingen over hebt. Het enige wat pubers van je vragen zijn emmers vol met geduld en dat je vooral niet teveel eisend bent. Doe je dat wel dat valt een puber volkomen stil in gedrag en verbaal komt er dan een stortvloed waar zelfs het woordenboek nog moeite mee heeft. Dus let op je woorden en vooral ook hoe deze worden uitgesproken. De enorme stemmingswisselingen van je kind houden je alert.

Een apart type mens

Maar kunnen we de puber zijn of haar gedrag verwijten?  Een puber is namelijk nog geen volwassene.  Een kind ‘verbreint’ naar een adolescent, en een adolescent verbreint naar een volwassene. Eigenlijk is de puber dus een apart type mens. Een tussenversie, werk in uitvoering. Op de weg naar volwassenheid wordt de puber lichamelijk en seksueel volwassen, ontwikkelt hij of zij zich als persoon en móet hij of zij ook nog eens van alles: op school, thuis en in het maatschappelijk verkeer. Een puber is werk in uitvoering met hier en daar afgesloten wegen of wegomleggingen.

Hoe herken je een puber

De meest favoriete stand is de hangstand. Pubers tref je dus vooral in een vrijwel horizontale positie aan; ze liggen of hangen op de bank, aan tafel, op de grond. Liefst met een paar vrienden of vriendinnen, zodat je bij thuiskomst zo’n beetje over de pubers heen moet stappen. Ze bewegen alleen om de benen te nemen als je ze vraagt even de tafel te dekken of de hond uit te laten. Slapen is de belangrijkste bezigheid van de dag. Andere bewegingen die spontaan ontstaan dienen geprezen te worden zowel mentaal als fysiek. Doe dit met enige vorm van overdrevenheid. Dan is de kans op herhaling het meest aanwezig. Wat opvalt is dat de meest favoriete vorm is die van niksloosheid in de meest uitzonderlijke vorm. Wil je als ouders hierin verandering dan vraagt dat om een strakke lijn, geduld en een sanctiebeleid dat hun treft in hun sociale verkeer. Andere vormen worden schouderophalend geïncasseerd en leiden niet tot enige actieve vorm van verandering. Ouders zijn toch al lastig en vooral als ze dan ook nog eisen gaan stellen. Dus doe dit tactvol en wees trefzeker en vasthoudend als er maatregelen dienen te worden genomen.

IJdeltuiterij of totale verslonzing

Je kunt qua persoonlijke hygiëne pubers in twee groepen indelen. Of ze staan de hele dag voor de spiegel en doen teveel gel in hun haar of drie lagen make-up op. Of het interesseert ze helemaal niets en je moet ze dwingen om eens wat schoons aan te trekken en onder de douche te springen, omdat je misselijk wordt van die puberlucht. Het voordeel: Je hebt minder te wassen; je kind trekt toch nooit schone kleren aan.

IJdeltuiterij komt het meest voor bij de damesclub. Vooral in groepsverband wordt de hoogste graad gehaald van ijdeltuiterij. Als je in de stad bent zie je hele hordes hiervan bij kledingzaken, parfumeriezaken en alles wat bijdraagt tot een verbetering van het uiterlijk. Hieraan is geen grens dus ouders wees gewaarschuwd. Elk pukkeltje, verkleuring in het gezicht, een anders vallende haarlok of niet passende weersomstandigheden kunnen leiden tot een drama van ongekende vorm. Deze is alleen te stoppen door het op zijn beloop te laten en wachten totdat de bui overgaat. Alle anderen vormen vergroten de beginoorzaak en dan is Leiden in last.

Bij de jongensgarde gaat het anders. Het belangrijkste daar is het Bokita effect. Wie is de sterkste aap op de rots. Dus is er vooral op de social media veel uiterlijk vertoon en dan in het bijzonder de gamewereld. De alter-ego’s die ze daar hebben, bepaald hun rangorde in de wereld en daarmee ook hun status. Ook de nonchalante omgang met alles wat buiten hun leefwereld ligt is bepalend. Wat niet binnen hun groep past of er bij hoort is non grata, oftewel je bestaat niet. Vaak kun je aan de kleding zien tot welke clan ze behoren. Daar horen dan ook bepaalde gebaren en geluiden bij.

Pubereten

Pubers eten – of beter gezegd: vreten – de hele dag door. Hun honger is niet te stillen. Af en toe een gezonde bruine boterham met kaas, maar veel liever eten ze tosti’s, snacks, koekjes, chocolade en chips. Hoeveel en hoe vaak je ook boodschappen doet, de ijskast is steeds weer leeg. Hun meetingpoints zijn bij voorkeur ook de junkfoodplaatsen. Het is goedkoop en door de massaherkenning van soortgenoten geniet dit de voorkeur. Verder is het verkrijgbare food betaalbaar en het assortiment is er breed. Wat het is maakt niet veel uit, zolang er maar veel is. Gezond eten komt alleen voor bij een kleine groep, deze minderheid heeft het vaak zwaar en worden ook wel de puber-outcast genoemd. Eenmaal buiten de groep moet je veel doen om weer bij de crowd te mogen verblijven. Meedoen is vooral het motto en vooral hoe meer borstklopperij hoe hoger de rangorde in de Bokita-club.

Pubertroep

Denk je dat je huis een rommel is? Eén blik in de kamer van je puber zet alles in perspectief. Een bureau vol losse papieren, een aanrecht met een zak brood die openstaat, vieze kleding op de grond, schoolboeken die je op de gekste plekken tegenkomt en overal lege wikkels en verpakkingen van snoep? Dan weet je, hier woont een puber. Orde in een puberchaos is zoiets als het op orde willen brengen van een stadvuilnestbelt. En hebt je het eenmaal op orde (knap als je dat lukt) dan is dit binnen no-time terug in de status van een chaotische puinhoop waarin alles onvindbaar is. Mocht je als ouder toch enige vorm van orde in de chaos willen hebben dan is ook hierin de strakke lijn met het stopzetten van smartphone verkeer de beste oplossing. Want het leven is niet hier maar in de digitale wereld. De rest is eigenlijk alleen maar storend en vooral vervelend en tótaal niet interessant!

Beeldscherm staarders

Pubers zijn bij voorkeur beeldscherm staarders. Want als er iets is dat pubers graag doen, is het op een scherm staren. Als het aan hen ligt, brengen ze hun vrije tijd gamend, append, tik tokkend, op social media of kijkend naar YouTube en Netflix door. Hun mobieltje zit vastgeplakt aan hun hand en staat alleen uit als ze ergens anders zijn en jij ze dringend moet spreken. En dat dringend moet dan ook wel echt dringend zijn anders komt er een bij opzetten die nog héél lang kan blijven hangen. Pubers kunnen er niks aan doen dat ze vastgeplakt zitten aan al dat app-verkeer. De apps zijn zó ontwikkeld dat je er snel op wilt reageren. Jongeren zijn dus gewend om constant een reactie te krijgen. Een antwoord levert bevestiging op en daardoor maakt het lichaam dopamine aan. Dopamine is precies waar pubers voortdurend naar opzoek zijn. Pubers zijn dus dopamine-verslaafden en probeer daar maar eens vanaf te komen. Wil je het smartphonegedrag veranderen, wat overigens niet zonder gevaar is, hanteer een strakke lijn met een beloningsvooruitzicht dat voor hun zin heeft en dat ook echt de moeite waard is. Nee, het moet een beloning zijn waaraan ze tastbaar iets hebben. Een avondje film all-in bijvoorbeeld, een etentje naar hun keuze of zoiets. Creativiteit wordt beloond met gezonde en positieve tegenactiviteit.

Pubergroei

Hier kunnen ze zelf natuurlijk niets aan doen, maar toch is dat harde groeien van die pubers best irritant. Een broek is na een paar maanden alweer veel te kort en die gympen -inmiddels maat zeilschip- zijn ook binnen no-time weer te klein. En dat betekent dus weer nieuwe kleding en schoenen kopen. En die zijn inmiddels een stuk duurder dan toen je kind nog een schattig peutertje was. Wat vooral meespeelt is wat hun clan draagt aan kleding en/of schoenen. Je kunt overal mee aankomen zolang het past in hun club anders kun je het shaken. Een goeie tip is dat zodra het kan ze zelf beheer krijgen over hun eigen kleedgeld. Dat scheelt jou als ouders veel geldgedoe en zij kunnen zelf bepalen wat wel en wat niet. Ze worden ook gelijk bewust dat iets moois ook flink wat kost. Dus zullen ze creatief moeten worden in bijbaantjes en andere klusdingen van voor wat hoort wat.

Puberchillen

Voordat je kind op de middelbare school zat, heette dit nog gewoon spelen. Nu wordt er met vrienden ‘gechilled’. Het liefst elke dag en zo lang mogelijk. Dat woord past trouwens goed bij wat ze doen; samen hangen is natuurlijk ook best chill. Vooral hun eigen honk de slaapkamer is de chillplek bij uitstek. Jongeren zijn graag op hun slaapkamer. En daar is niets mis mee. Pubers trekken zich terug om te verwerken wat ze allemaal meemaken.

Pubers hebben veel rust nodig. Wil je ze liever niet grote delen van de dag in bed zien liggen? Maak dan een chillplek van de woonkamer. En de tuin. Koop een lekkere hangstoel waar zij zich fijn in voelen. Maak een daybed van je bank. En chill vooral lekker met ze mee. Als je meedoet met chillen, kunnen de mooiste gesprekken ontstaan. Over denkbeelden, toekomstplannen en de ontwikkelingen van jouw kind naar een volwassen mens. Maak duidelijke afspraken over wat je van hen verwacht. Maar bemoei je niet met hun schema. En verzet je ook niet teveel tegen dat ‘hangen’. Daar komt hommeles van. En ondertussen leer je van je puber, dat jij het ook vaker wat rustiger aan mag doen. Lekker hangen in een hangmat. Chillen op een daybed. Dat is voor iedereen goed om regelmatig te doen. Of je nu pubert of niet.

Pubermoodswings

Iedereen met pubers in huis kent hun beruchte mood swings. Het ene moment lopen ze huppelend door het huis, het andere moment snotteren ze dat ze een heel zwaar leven hebben. En omdat je nooit weet wanneer zo’n mood swing plaats gaat vinden zou een app hiervoor reuze handig zijn. De mood swings van pubers zijn berucht. Het ene moment ben je de allerliefste ouder en kruipen ze op schoot, het andere moment roepen ze dat ze je haten en dat jij de reden bent dat hun leven nu is verpest. En dat gaat niet heel geleidelijk, of zo, maar gebeurt binnen een seconde. Zo zit je kind gezellig met je te kletsen over van alles en nog wat en een kwartier later gaat hij als een idioot tegen je te keer. ‘Dat je dat niet snapt. Echt, doe normaal!’. Soms is de oorzaak duidelijk van zo’n slechte bui, maar veel vaker is de bui er ineens. Best vermoeiend. Voor jou en je kind. Maar de momenten dat je puber toch nog even snel op je schoot kruipt, doen je al het gedoe zo weer vergeten.

Dat onverwachte zorgt ervoor dat je als puberouder 24/7 in opperste staat van paraatheid bent. Want wij kunnen het wel leuk en gezellig hebben, die stemming kan dus hup, zo omslaan. En voor mensen die, net als ik, nogal van het planmatige soort zijn, is dat best lastig. Want hoe je dag, of volgende uur, of zelfs minuut zal zijn is gewoon niet in te schatten.

Tot slot nog dit, hij of zij zal één van de geweldigste mensen zijn die je ooit hebt ontmoet … En je zult beseffen dat dit nog maar het begin is. Ik werk als psycholoog te Drachten al 30 jaar met pubers en ik vind ze nog altijd geweldig! Ik kan ontzettend genieten van hen denk- en leefwereld. Ik begrijp ze dan ook als geen ander. Ben jij zo een puber met een bord op zijn hoofd wegens verbouwing gesloten praat dan eens met mij en ik zal je laten zien hoe je met zo’n verbouwing omgaat. Maar vooral ook dat gezond puberen zo gek nog niet is.

Maak een gratis en vrijblijvende afspraak of vraag meer informatie aan om te ervaren wat tienercoaching voor jou persoonlijk kan betekenen.

    KENNISMAKINGSGESPREK TIENERCOACHING

    Graag alle gevraagde velden invullen.

    Na het invullen van het formulier ontvang je een uitnodiging voor het kennismakingsgesprek met indien mogelijk de voorgestelde datum. Mocht deze niet passend zijn bied ik je een alternatief aan met een nieuwe datum en tijdsvoorstel. Nadat je akkoord hebt gegeven ontvang je een afspraakbevestiging.