NieuwsBlog

Smartphone levenslang

Weet je nog hoe de smartphone ons leven in kroop? De smartphone is het afgelopen decennium ons leven gaan beheersen. Heb jij ook een beetje een haat-liefde verhouding met je smartphone? Vind je het een fijn en handig ding en ongelofelijk verslavend en afleidend tegelijkertijd? Als je eerlijk naar jezelf kijkt, ben je dan tevreden met hoe jij met je smartphone omgaat? Ben jij nog de baas of eigenlijk niet meer? Je bent het waarschijnlijk met mij eens dat een verslaving niet goed voor je gezondheid is. Voor mij is gezondheid een breed begrip en meer dan de afwezigheid van ziekte. Iets is gezond als het functioneert zoals het bedoeld is. De invloed die smartphones hebben in ons leven raakt vooral onze mentale en geestelijke gezondheid.

Een smartphoneverslaving is logisch, lang leve de digitalisering

Net zoals je met een mes een boterham vol hemelse choco kan smeren, kun je er ook je buurman mee doen zwijgen. Dat mes op zich is niet ‘slecht’ en dat geldt ook voor onze digitale technologie. Je smartphone is louter gereedschap.

Van vaatwassers tot real-time filemeldingen, van een app om op afstand je huis te verwarmen tot notificaties om je ontstekingsremmers in te nemen, het sneller opsporen van ziektes, communicatie met je buitenlandse minnaar, ooggestuurde spraakcomputers om lichamelijke beperkingen te compenseren, het onthouden waar je auto staat en online je aambeienzalf laten leveren.

Een smartphone heeft de kracht om je levenskwaliteit flink de hoogte in te jagen. Ondanks privacy-schendingen, cyberpesten en smartphoneverslavingen is een natuur zonder technologie vele malen harder voor de mens.

Je bent niet verslaafd aan je smartphone, wel aan afleiding

Er zijn geen planten bekend die spontaan beslissen om niet meer te groeien. Alle natuur is ingesteld op vooruitgang dus ook de mens. ‘Niets doen’ is nauwelijks te verdragen voor onze hersenen en dus gaan ze steeds op zoek naar prikkels. En daarom neem je genoegen met een krakende radiozender in je auto of lezen we de ingrediënten van de ontbijtgranendoos.

Zelfs als je besluit om lekker te lummelen, ben je bezig. Zonnen, slapen, lezen, swipen, drinken, wandelen, neuspeuteren, nagelbijten, schminken, krabben, … zolang het maar niet niets is. Zelfs meditatie, het ultieme niksen, draait om focus. Het hele hier-en-nu is duiken in puur bewustzijn en daar heb je alerte hersenen voor nodig.

Onze hunkering naar afleiding is dus niets om je mentale zweepslagen voor te geven. Het is een zuiver ingebakken menselijke reflex. Afleiding is bovendien niet fout. Lang leve gedateerde tijdschriften in wachtkamers of souvenirwinkeltjes op luchthavens. Contexten genoeg waar afleiding meer dan welkom is.

Is de ‘buienradar’ nodig om je bedpartner te bevredigen

De meesten van ons vertoeven echter niet zo vaak in wachtkamers of op luchthavens. Grijpen naar je smartphone op momenten waar het geen meerwaarde is, is afhankelijk gedrag.

  • Dien je echt Whatsapp te controleren als je met je kind in de tuin speelt?
  • Dient die e-mail bekeken te worden terwijl je luistert naar je goede vriendin?
  • Dien je echt het pedicure-resultaat van de buurvrouw te ‘liken’ tijdens een etentje?

Afgeleid worden is onvermijdelijk. Afgeleid willen worden is een keuze.

Afleiding is sterker dan discipline

Afleiding is altijd de gemakkelijkste keuze. Onze natuur staat ingesteld op overleving en wil zo spaarzaam mogelijk omgaan met energie. Reageren met een ‘lachende smiley is zuiniger dan ‘echt werken’ en geeft je kortstondig nog het gevoel iets nuttigs te doen.

Om diezelfde overlevingskansen te verhogen streven we naar vooruitgang en gruwelen we van saaiheid. Je biologie geeft niet om mindfulness en zal je er tijdens een romantisch diner aan herinneren dat de droogkast straks nog opgezet dient te worden. En anders nemen die ontelbare reclames je wel mee naar een ideale droomwereld. Duizenden producten roepen om jouw aandacht en zelfs als je al die prikkels krijgt buitengesloten, begin je spontaan te dagdromen. Zo vaak vertoeven we dus niet in die echte hier-en-nu-werkelijkheid. Zelfs met kilo’s wilskracht ben je gedoemd te mislukken. Het is strategischer om een prikkelarme levensstijl te creëren zodat afleiding minder kans krijgt.

Je smartphone werkt als een sluipmoordenaar die je ongelukkig maakt

De kracht van voldoening, ‘genieten’ is een idioot doel. De meeste tijd die we achter onze schermen doorbrengen, gaat niet naar ‘bouwen aan een beter leven’. Onze smartphone heeft voornamelijk ‘ontspanning’ als doel. Je selfies bewerken, de Scandinavische boomhut van je collega liken of een matige serie erdoor jagen. Digitaal genot ligt voor het grijpen want je hebt er geen discipline, voorwaarde of speciaal dieet voor nodig.

Wie zich te diep in ontspanning graaft, ervaart zinloosheid. We denken onterecht dat ‘genot’ de zin van het leven is maar dat zou betekenen dat druggebruikers en alcoholverslaafden tot de meest gelukkigen op onze planeet behoren.

Digitaal entertainment is geen boeman. We hebben ontspanning nodig als middel om te rusten, om terug in balans te komen maar we hebben ook voldoening nodig. De ervaring dat wat we doen op een bepaalde manier bijdraagt dat het ergens nut heeft dat je van betekenis bent. Hersenloos swipen op je smartphone vervult die taak nauwelijks.

De kracht van verveling en diep werk, saai is best hip

Verveling, hoe ‘onrustig’ ook, leidt tot zelfreflectie en boort nieuwe ideeën en inzichten aan. Diep ongestoord werken zorgt dan weer voor ‘flow’, een gelukmakende creatieve gemoedstoestand.

Verveling kunnen we echter niet verdragen en diep werk vraagt discipline dus is het logisch dat je naar je smartphone grijpt. Als afleiding het verlangen is, dan is je smartphone veruit de efficiëntste drug. We voelen ons op ons best als we ons met één ding kunnen bezighouden. Alsof we op automatische piloot helemaal opgezogen worden in wat we doen en hierdoor tijd en ruimte uit het oog verliezen. Een sporter, kok, leerkracht, vakman of muzikant is op zijn best als alles vanzelf lijkt te gaan, zonder denken maar met pure focus.

De kracht van aandacht, het tegengif voor een smartphoneverslaving

We zijn ontworpen om onze aandacht maar één keer te gebruiken. Zelfs als je meerdere dingen tegelijk doet, spring je eigenlijk heel snel van de ene taak naar de andere. Je kan je aandacht verdelen maar nooit in dezelfde kwaliteit. Als wetende Freek bied ik je graag twee middeltjes om je aandacht te oefenen.

Wees bewonderenswaardig en negeer je smartphone in gezelschap

Volwaardige aandacht, iemand die naar je luistert en zich niet laat afleiden door de technologie in zijn broekzak. Dat is best een mooi cadeau om iemand te geven. Toch kiezen we er te vaak voor om onze focus te laten wegglijden naar onze smartphone.

Je ‘berichten’ controleren, opnemen als je gebeld wordt, iets opzoeken en iets regelen voor straks is onrechtstreeks duidelijk maken dat die voetbaluitslag, filemelding of het irritante geluk van je schoonzus in Barcelona belangrijker is dan je gesprekspartner. Bah!

Ook denken is een vorm van afleiding

Het verleden is voorbij en de toekomst is er nog niet. Eigenlijk is jouw leven één langgerekte ‘nu’. Zelfs morgen zal het ‘nu’ zijn. Dus je spijt over vroeger of je zorgen over later bestaan eigenlijk niet. Het zijn louter concepten die zich in je verbeelding afspelen.

Het is geen slechte levensstrategie om vaker verbinding te maken met de realiteit, met dat wat is. Je hoeft er geen meditatiegoeroe voor te contacteren of een diploma Mindfulness te behalen.  Oefen op het herkennen van de taal in je hoofd. Leer kijken naar wat is, zonder er iets van te vinden. In het huidige moment hoef je geen ‘likes’ te scoren of ‘statusupdates’ te checken.

Vier gevolgen van je smartphoneverslaving

Eén – uitstelgedrag – Eén idioot tik-tok-bericht kan al voldoende te zijn om je planning in te ruilen voor een digitale reis door Smartphonië. Best prettig, maar de stranden liggen er vol met uitstelgedrag. Door telkens toe te geven aan externe prikkels, kom je moeilijker tot de essentie van wat je wil bereiken. Hoeveel focus krijgt deze blog bijvoorbeeld en heb je ondertussen je smartphone al gecontroleerd?

Twee – tijdverspilling – Onderschat al die kleine afleidingsmanoeuvres niet. 10 minuten Facebook, de profielfoto’s van je whatsappcontacten bewonderen en nog even Netflix voor het slapengaan. Het lijkt onschuldig, maar je smartphone is een sluipmoordenaar die het op je tijd gemunt heeft.

Wie twee uurtjes per dag naar zijn smartphone staart, besteed één volle maand per jaar aan beeldschermturen. Zonder slaap. Verspilde tijd waarvan je ook een deel zou kunnen gebruiken om je leven opbouwend vorm te geven.

Drie – je hebt geen smartphoneverslaving, je wil verbondenheid – Zo fantastisch vinden we onze smartphone niet, we zijn er vooral mee samengesmolten. Het is een schitterend hulpmiddel dat we steeds meer zijn gaan gebruiken als vluchtmiddel.  Net als chocolade, alcohol, porno of bingewatchen is je smartphone in staat om die sluimerende leegte van je bestaan te dempen. Heel kort voel je je weer verbonden en daar doe je het voor.

Door je kwetsbaar op te stellen bouw je diepere offline connecties op en zo ontstaan waardevolle relaties. Hoe beter je offline connecties, hoe minder je hunkering naar online vluchtgedrag.

Eis je leven op, ontwerp een mentale afleidingsbunker

Zo eentje waar niets of niemand zomaar binnen kan. Met een geheim wachtwoord als je dat wil. Wie zijn omgeving aanpast tot een minimum aan afleiding wordt vanzelf een heel pak kalmer. En andersom werkt het ook. Wie zich kalm weet te houden, heeft minder behoefte aan afleiding. Wie of wat mag je storen? Wees daar heel erg streng in.

Geef je leven vorm door van afleiding een nuttige keuze te maken

Elke vorm van aandacht die je aan afleiding schenkt, kan je niet meer recyclen. Je kan hem niet meer aan je naasten schenken, aan je droomproject, aan je ambities of aan je gezondheid.  Je ganse digitale wereld kan je leven enorm verrijken maar is tegelijk een onuitputtelijke bron van afleidingen. Notificaties, herinneringen en irritant vriendelijke computerstemmen. Steeds meer toestellen smeken om gebruikt te worden. De grens tussen gebruiker en gebruikt worden is dun. Neem de touwtjes terug in handen en kies bewust hoe en wanneer je afleiding wenst te gebruiken.

Minderen met je smartphone is geen poging maar een besluit

Je bent niet echt verslaafd dus hoef je een gezond smartphonegebruik ook niet moeilijker te maken dan dat het is. Het is iets wat je besluit en waarvan je vanaf het eerste moment de voordelen van zal ervaren. Zonder afkickverschijnselen omdat je er zo bewust voor gekozen hebt. Er zal wel eens een hunkering optreden maar die heb je bij chocolade of andere verlangens ook, daar geef je ook niet altijd aan toe.

Je past dus je gedrag aan en besluit een tikkeltje anders te gaan leven wat je smartphone betreft. Je kiest voor een nieuwe identiteit, iemand die baas is van zijn smartphone in plaats van andersom. Je wordt je bewust van je oude gebruik terwijl je nieuwe afspraken maakt met jezelf.

Je beseft dat je elk moment opnieuw kan kiezen of je al dan niet je smartphone gaat gebruiken. Je faalt terwijl dit steeds meer een gewoonte wordt en ontdekt dat je oude gebruik steeds minder goed aanvoelt, als een jas waar je op uitgekeken bent geraakt.

Maak tijd voor je offline leven

Het is onmiddellijk zaak om dingen te beleven met je gewonnen tijd. Ontwikkel jezelf, duik in ongemak als dat nodig is. Begin stapsgewijs uit te voeren wat er al zolang aan je trekt. Volg je nieuwsgierigheid en kijk waar het je brengt. Breng tijd door met wie of wat je leuk vindt. Van sporten tot die zwoele buurman, van beleggen tot bridge. Je hebt geen reden nodig om gewoon te genieten. Leef, nu! Een gelukkig leven bestaat uit een verzameling van gelukkige momenten. Wie zijn eigen leven vorm geeft, zal minder afleiding ervaren omdat je met meer focus door het leven van alledag raast.

Besef dat online tijd een flauw afkooksel is

Snel en smaakvol op het moment dat je het consumeert maar het heeft ook iets vuils, iets leegs, iets net-niet, iets nep. Soep uit blik is beter dan ‘geen eten hebben’ maar wint nooit van echte soep. Een Whatsappconversatie is beter dan geen communicatie, maar mist de diepgang van ‘onder vier ogen’. Skyperitieven, thuisonderwijs, porno, junkfood en quinoa. Allemaal afkooksels die hun nut hebben maar geen na te streven doel hoeven te zijn.

Later terugblikken op dat leven van levenslang smartphone

Ga je echt spijt hebben dat je zo weinig op sociale media hebt rondgehangen? Spijt dat je zo weinig televisie hebt gekeken? Je vervult verschillende rollen in dit leven en in elk van die rollen ben je in staat om voldoening te ervaren door bij te dragen aan het bijhorende grotere plaatje.  Iets van je leven maken is vaak niet meer dan je best doen in elk van je al dan niet gekozen rollen. Als leerkracht, als vader, als broer, als zoon, als partner of als eerlijke vriend.  Wat zijn jouw rollen en hoe wil je ze vervullen?

Kiezen voor een niet-storen-modus is ongelofelijk heilzaam. Al je meldingen en oproepen zijn uitnodigingen tot communicatie, geen verplichtingen. Je hoeft niet bereikbaar te zijn. Laat je niet opeisen en hou de digitale regie zelf in handen. Beschouw een smartphone als gereedschap en niet als een onderdeel van jezelf. Laat hem thuis, net als je broodrooster en leer onbereikbaar zijn. Negeer je smartphone bij rauwe verveling of stel het alvast enkele minuten uit. Herken de hunkering en doe er verder niets mee. Wees gewoon even in het moment terwijl je wacht. Ontdek hoe je leven simpeler wordt met minder prikkels en meer bewustzijn. Deel minder en word je bewust van je ‘drang’ tot delen. Je wandeling aan het strand is even waardevol als anderen het niet weten. Je kan je focus op het zeezand houden in plaats van te dagdromen over wat anderen van je gefilterde benen vinden. De buitenwereld hoeft zich niet te bemoeien met jouw ontbijt, geniet er gewoon van. Je hoeft niet levenslang te hebben voor een smartphone.

Hoe staat het met jouw levenslange smartphone

Denk je dat jouw telefoongebruik wel wat minder zou kunnen? Probeer dan eerst wat bewuster met je telefoon om te gaan. Er zijn ook apps die je smartphonegebruik kunnen bijhouden in uren en minuten. Daar krijg je dan een overzicht van per app. Probeer daarna stap voor stap je gedrag te veranderen en kijk wat dat met je doet. Hoe chagrijniger je wordt van minderen (afkicken), hoe dichter je telefoongedrag in de buurt van een verslaving zit. Als jij het gevoel hebt dat je levenslang vastzit aan je smartphone maak dan een vrijblijvende kennismakingsafspraak.

Je kunt al binnen twee weken een afspraak maken zowel overdag als in de avonduren. En … stel dit niet uit, want van uitstel komt afstel. 

    AANVRAAG KENNISMAKINGSGESPREK LEVENSCOACHING

    Graag alle gevraagde velden invullen.

    Na het invullen van het formulier ontvang je een uitnodiging voor het kennismakingsgesprek met indien mogelijk de voorgestelde datum. Mocht deze niet passend zijn bied ik je een alternatief aan met een nieuwe datum en tijdsvoorstel. Nadat je akkoord hebt gegeven ontvang je een afspraakbevestiging.